Hội thảo “Vận động chính sách về quản lý và điều trị bệnh võng mạc trẻ đẻ non (ROP) tại Việt Nam”

Chiều ngày 11/9/2026, Bệnh viện Nhi Trung ương tổ chức Hội thảo “Vận động chính sách về quản lý và điều trị bệnh võng mạc trẻ đẻ non (ROP) tại Việt Nam”. Chương trình nằm trong khuôn khổ dự án "Nâng cao chất lượng chẩn đoán và điều trị các bệnh lý mắt ở trẻ em tại Bệnh viện Nhi Trung ương" do tổ chức Orbis (Hoa Kỳ) tài trợ.

Tham dự chương trình, có đại diện Cục Bà mẹ và Trẻ em; Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, Bộ Y tế; UNICEF Việt Nam; Tổ chức Orbis; cùng các lãnh đạo, chuyên gia đến từ các bệnh viện Mắt, Nhi, Sản Nhi và Đa khoa trên cả nước

Hội thảo tập trung chia sẻ kinh nghiệm trong nước và quốc tế về quản lý bệnh võng mạc trẻ đẻ non; thảo luận những khoảng trống và nhu cầu trong công tác khám sàng lọc, phát hiện sớm, chẩn đoán, điều trị và theo dõi bệnh tại Việt Nam; đồng thời đề xuất các giải pháp, chính sách nhằm tăng cường hiệu quả quản lý và điều trị bệnh võng mạc trẻ đẻ non.

TS.BS. Trần Đăng Khoa - Phó Cục trưởng Cục Bà mẹ và Trẻ em, Bộ Y tế chủ trì Hội thảo và trao đổi với các đại biểu về những vấn đề trong quản lý, điều trị ROP tại Việt Nam

Bệnh võng mạc trẻ đẻ non (Retinopathy of Prematurity - ROP) là một trong những nguyên nhân quan trọng gây mù lòa có thể phòng ngừa ở trẻ em. Cùng với những tiến bộ trong hồi sức và chăm sóc sơ sinh, ngày càng nhiều trẻ sinh non, đặc biệt là trẻ sinh cực non, được cứu sống.Tuy nhiên, số trẻ có nguy cơ mắc ROP cũng gia tăng. Nếu không được sàng lọc, theo dõi và điều trị kịp thời, bệnh có thể tiến triển đến bong võng mạc và mù lòa vĩnh viễn, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống của trẻ và tạo gánh nặng lâu dài cho gia đình, xã hội.

Tại Việt Nam, công tác chăm sóc trẻ sinh non đã có nhiều tiến bộ, song hoạt động sàng lọc, theo dõi và điều trị ROP vẫn chưa đồng đều giữa các địa phương và các tuyến y tế. Thiếu nhân lực được đào tạo chuyên sâu, hạn chế về trang thiết bị, khoảng cách địa lý và mạng lưới chuyển tuyến chưa đồng bộ là những yếu tố ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận dịch vụ của trẻ. Trong khi đó, ROP đòi hỏi phải tuân thủ chặt chẽ lịch sàng lọc và theo dõi; sự chậm trễ có thể làm mất “thời gian vàng” điều trị và dẫn đến tổn thương thị lực không hồi phục.

Bệnh viện Nhi Trung ương là một trong những đơn vị tiên phong triển khai sàng lọc và điều trị ROP tại Việt Nam trong hơn 20 năm qua, dưới sự hướng dẫn chuyên môn của TS.BS. Nguyễn Xuân Tịnh - Giám đốc Bệnh viện Mắt Hà Nội - cùng sự hỗ trợ của các chuyên gia trong nước, quốc tế, đặc biệt là Tổ chức Orbis. Hàng nghìn trẻ có nguy cơ đã được sàng lọc, phát hiện và điều trị, góp phần phòng ngừa mù lòa và bảo vệ thị lực cho trẻ sinh non.

Khám sàng lọc võng mạc trẻ sinh non tại Bệnh viện Nhi Trung ương

Phát biểu khai mạc, GS.TS. Trần Minh Điển - Giám đốc Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết sự phát triển của hồi sức sơ sinh đã giúp cứu sống ngày càng nhiều trẻ sinh cực non, cực nhẹ cân. Tuy nhiên, trách nhiệm không chỉ dừng ở việc cứu sống mà còn hướng tới bảo đảm chất lượng cuộc sống tốt nhất cho trẻ. Theo GS.TS. Trần Minh Điển, ROP là một trong những thách thức cần được quan tâm. Nếu không được sàng lọc đúng thời điểm và điều trị kịp thời, trẻ có nguy cơ suy giảm thị lực nặng hoặc mù lòa. Do đó, quản lý ROP cần được thực hiện liên tục từ sàng lọc, chẩn đoán, điều trị đến theo dõi sau xuất viện, với sự phối hợp giữa các chuyên khoa và các tuyến y tế.

GS.TS. Trần Minh Điển nhấn mạnh ba vấn đề trọng tâm trong quản lý ROP: bảo đảm sàng lọc đúng thời điểm cho trẻ có nguy cơ; tăng khả năng tiếp cận điều trị và xây dựng hệ thống quản lý liên thông từ sàng lọc, chẩn đoán, điều trị đến theo dõi sau xuất viện.

Tại Hội thảo, các đại biểu đã nghe các báo cáo chuyên đề tập trung vào thực trạng bệnh, nhu cầu điều trị và những giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý ROP tại Việt Nam.

BS. Hoàng Anh Tuấn - Chuyên viên Cục Bà mẹ và Trẻ em, Bộ Y tế chia sẻ “Định hướng về chăm sóc- bảo vệ sức khỏe trẻ đẻ non và phòng ngừa mất thị lực do ROP tại Việt Nam”.

TS.BS. Nguyễn Ngọc Chung - Trưởng khoa Mắt, Bệnh viện Nhi Trung ương trình bày chuyên đề “Bệnh võng mạc trẻ đẻ non tại Việt Nam: Gánh nặng bệnh tật, thực trạng quản lý và nhu cầu điều trị”

TS. Nguyễn Văn Huy - Phó Giám đốc Bệnh viện Mắt Trung ương trình bày chuyên đề “Điều trị ROP bằng thuốc tiêm nội nhãn: Cơ sở khoa học, thực tiễn sử dụng và đề xuất đưa vào phạm vi chi trả của bảo hiểm y tế”

Bên cạnh các nội dung về chuyên môn và chính sách, PGS.TS.BS. Daniel E. Maidana - Đại học Illinois Chicago, chuyên gia quốc tế của Tổ chức Orbis đã chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về quản lý, điều trị ROP và các cơ chế tài chính chi trả, đồng thời trình bày về ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong sàng lọc, chẩn đoán sớm ROP và những điều kiện cần thiết để triển khai tại Việt Nam. Những nội dung này cung cấp thêm kinh nghiệm và góc nhìn thực tiễn, góp phần hoàn thiện hệ thống quản lý ROP tại Việt Nam.

PGS.TS.BS. Daniel E. Maidana - Đại học Illinois Chicago, chuyên gia quốc tế của Tổ chức Orbis - chia sẻ kinh nghiệm về quản lý, điều trị và ứng dụng AI trong sàng lọc ROP

Cũng tại Hội thảo, các đại biểu thảo luận về phương pháp điều trị ROP, đề xuất đưa thuốc tiêm nội nhãn vào phạm vi chi trả của BHYT; đồng thời trao đổi về ứng dụng AI, quy trình lâm sàng, mạng lưới chuyển tuyến và tăng cường năng lực chuyên môn.

ThS. Nguyễn Đức Thắng - Chuyên viên Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, Bộ Y tế chia sẻ tại hội thảo

PGS.TS. Phạm Ngọc Đông - Giám đốc Bệnh viện Mắt Trung ương chủ trì và chia sẻ tại hội thảo

Các đại biểu thảo luận tại Hội thảo

Từ các báo cáo và thảo luận tại Hội thảo, việc hoàn thiện chính sách được kỳ vọng góp phần nâng cao hiệu quả điều trị, bảo đảm công bằng trong tiếp cận dịch vụ y tế, đồng thời giảm gánh nặng mù lòa và chi phí xã hội lâu dài. Mục tiêu là mọi trẻ sinh non có nguy cơ đều được sàng lọc đúng thời điểm, theo dõi đầy đủ và điều trị kịp thời, phù hợp, không để khả năng chi trả của gia đình người bệnh trở thành rào cản đối với cơ hội bảo vệ thị lực của trẻ.

Phòng Thông tin điện tử - Viện ĐT&NCSKTE