Bệnh thận ở trẻ em là nhóm bệnh lý đặc thù, tiến triển âm thầm nhưng để lại những hệ quả lâu dài đối với trẻ. Hiện nay, tỷ lệ mắc các bệnh lý thận ở trẻ em đang có xu hướng gia tăng, trong khi đó việc phát hiện, điều trị sớm vẫn còn nhiều hạn chế. Hưởng ứng Ngày Thận Thế giới 2026, các chuyên gia kêu gọi tăng cường nhận diện sớm, can thiệp kịp thời và xây dựng chiến lược quản lý bệnh lâu dài nhằm bảo vệ sức khỏe thận cho trẻ em.

Hưởng ứng Ngày Thận Thế giới 2026 với chủ đề “Sức khỏe thận cho mọi người: Chăm sóc con người – Bảo vệ hành tinh”
Từ năm 2006, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã chọn ngày thứ Năm của tuần thứ hai trong tháng 3 hằng năm là Ngày Thận Thế giới (World Kidney Day), nhằm nâng cao nhận thức của cộng đồng về biến chứng, cách phòng ngừa và điều trị các bệnh về thận; từ đó, góp phần giảm thiểu tỷ lệ mắc bệnh và những ảnh hưởng của bệnh thận trên toàn thế giới. Hiện nay, hoạt động này đã được hơn 100 quốc gia hưởng ứng mỗi năm.
Ngày Thận Thế giới 2026 sẽ được tổ chức vào Thứ Năm, ngày 12/03/2026 với chủ đề: “Sức khỏe thận cho mọi người: Chăm sóc con người – Bảo vệ hành tinh”. Các chuyên gia y tế nhấn mạnh tầm quan trọng của việc can thiệp sớm, điều trị đúng và chăm sóc bền vững đối với bệnh thận ở trẻ em. Đây không chỉ là định hướng chuyên môn, mà còn là chiến lược lâu dài nhằm nâng cao chất lượng sống cho người bệnh và giảm gánh nặng cho gia đình cũng như hệ thống y tế.
Bệnh thận ở trẻ em: âm thầm khởi phát, kéo dài theo năm tháng
Ở trẻ em, nhiều bệnh lý về thận không biểu hiện rõ ràng ngay từ đầu. Trẻ có thể chỉ xuất hiện những dấu hiệu không đặc hiệu như: chậm tăng cân, mệt mỏi, phù nhẹ, tiểu bất thường hoặc tăng huyết áp. Chính vì vậy, không ít trường hợp chỉ được phát hiện khi chức năng thận đã suy giảm đáng kể.
Suy thận mạn ở trẻ em là tình trạng trẻ bị suy giảm chức năng thận một cách từ từ và kéo dài trong nhiều tháng, nhiều năm, dẫn đến sự ứ đọng nước, các chất độc hại trong cơ thể gây ra các biến chứng nguy hiểm, ảnh hưởng đến sức khoẻ và tính mạng của trẻ.

Hình ảnh thận bình thường và thận bị tổn thương (nguồn ảnh: internet)
Suy thận mạn ở trẻ em không chỉ ảnh hưởng đến chức năng bài tiết của cơ thể mà còn tác động toàn diện đến sự phát triển. Trẻ có nguy cơ chậm lớn, thiếu máu, rối loạn chuyển hóa xương, biến chứng tim mạch,…
Điều đáng nói là quá trình điều trị bệnh thận mạn thường kéo dài nhiều năm, gây ra nhiều bất tiện cho cuộc sống của trẻ khi thường xuyên phải thăm khám, điều trị tại bệnh viện. Đối với những trẻ suy thận mạn giai đoạn cuối chưa ghép thận mà được điều trị phương pháp thay thế là chạy thận nhân tạo sẽ phải đến bệnh viện liên tục 3 – 4 lần/ tuần, ảnh hưởng lớn đến việc học tập, sinh hoạt của trẻ và tạo gánh nặng kinh tế cho gia đình. Vì vậy, tiếp cận bệnh thận ở trẻ em không chỉ dừng lại ở từng đợt điều trị riêng lẻ, mà cần một chiến lược quản lý bệnh dài hạn ngay từ giai đoạn sớm.

Nhiều trẻ suy thận mạn giai đoạn cuối phải liên tục đến bệnh viện để điều trị, gây ảnh hưởng học tập, cuộc sống
Phát hiện và can thiệp sớm – nền tảng của chăm sóc thận bền vững
Phát hiện và can thiệp sớm được xem là yếu tố then chốt trong điều trị bệnh thận ở trẻ em. Điều này có thể giúp làm chậm tiến triển của bệnh, bảo tồn chức năng thận và giảm nguy cơ phải điều trị thay thế thận trong tương lai.
Việc can thiệp sớm bao gồm:
- Chẩn đoán kịp thời các bệnh lý thận – tiết niệu bẩm sinh hoặc mắc phải;
- Kiểm soát tốt huyết áp, tình trạng thiếu máu và rối loạn điện giải;
- Theo dõi sát sự phát triển thể chất, dinh dưỡng và các biến chứng liên quan.
Khi bệnh được kiểm soát tốt, trẻ có thể duy trì sinh hoạt và học tập gần như bình thường, hạn chế số lần nhập viện và giảm các can thiệp y tế không cần thiết. Đây không chỉ là lợi ích trực tiếp cho người bệnh, mà còn góp phần sử dụng hiệu quả nguồn lực y tế, hướng tới một mô hình chăm sóc sức khỏe bền vững hơn.
Bệnh viện Nhi Trung ương: Đồng hành cùng bệnh nhi từ điều trị chuyên sâu đến chăm sóc lâu dài
Là bệnh viện chuyên khoa Nhi đầu ngành, tuyến cuối cả nước, Bệnh viện Nhi Trung ương là một trong những đơn vị hàng đầu tại Việt Nam trong chẩn đoán và điều trị các bệnh lý thận ở trẻ em. Khoa Thận và Lọc máu của Bệnh viện tiếp nhận và điều trị cho nhiều bệnh nhi mắc các bệnh thận từ nhẹ đến nặng, bao gồm cả các trường hợp suy thận mạn giai đoạn cuối.
Tại đây, nhiều kỹ thuật chuyên sâu đã được triển khai như: lọc máu chu kỳ, lọc màng bụng, các phương pháp điều trị nội khoa chuyên sâu và đặc biệt là ghép thận cho trẻ em. Việc phối hợp chặt chẽ giữa nhiều chuyên khoa trong Bệnh viện giúp quá trình điều trị được thực hiện toàn diện và an toàn.

Kỹ thuật lọc máu được triển khai tại khoa Thận và Lọc máu
Đặc biệt, ghép thận hiện được xem là phương pháp điều trị thay thế thận hiệu quả nhất đối với trẻ bị suy thận mạn giai đoạn cuối, giúp cải thiện rõ rệt chất lượng cuộc sống và tạo điều kiện để trẻ phát triển khỏe mạnh. Tại Bệnh viện Nhi Trung ương, tỷ lệ thành công sau ghép là khoảng 98,2% với độ tuổi trung bình là 13,3 tuổi. Tính từ năm 2004 đến nay, Bệnh viện đã ghép 74 ca thành công, mở ra cánh cửa sự sống cho nhiều bệnh nhi suy thận mạn giai đoạn cuối.

Ghép thận tại Bệnh viện Nhi Trung ương đã mở ra hy vọng về cuộc sống mới khỏe mạnh cho nhiều em nhỏ và gia đình
Bên cạnh hoạt động điều trị chuyên sâu, việc theo dõi và quản lý lâu dài cho trẻ mắc bệnh thận cũng được các bác sĩ đặc biệt chú trọng. Trẻ và gia đình được hướng dẫn theo dõi sức khỏe định kỳ, kiểm soát chế độ dinh dưỡng, dùng thuốc đúng phác đồ và phòng ngừa các biến chứng có thể xảy ra.
Hưởng ứng Ngày Thận Thế giới 2026, các bác sĩ khuyến cáo:
- Cha mẹ cần quan tâm hơn đến sức khỏe thận của trẻ, đặc biệt khi trẻ có các dấu hiệu bất thường như: phù mặt hoặc chân tay, tiểu ít hoặc tiểu nhiều bất thường, tiểu ra máu, mệt mỏi kéo dài, chậm phát triển thể chất,…
- Khi phát hiện những biểu hiện nghi ngờ, trẻ cần được đưa đến cơ sở y tế để được thăm khám và tư vấn kịp thời.
Bảo vệ sức khỏe thận cho trẻ em không chỉ là trách nhiệm của y bác sĩ mà cần sự chung tay của gia đình và cộng đồng. Việc nâng cao nhận thức, phát hiện sớm và điều trị đúng cách sẽ giúp nhiều trẻ em có cơ hội lớn lên khỏe mạnh, học tập và phát triển trọn vẹn như bao bạn bè cùng trang lứa.





